Ăn sáng ở Trung Mỹ Tây phần lớn là mua mang đi: bánh mì, xôi, bánh bao, cơm tấm, bắp luộc, sữa đậu nành từ xe đẩy và quầy đầu hẻm; ai có thời gian thì ngồi ăn hủ tiếu, phở, bún bò, bánh canh ở quán gần nhà hoặc gần chỗ làm. Giờ đông nhất là khoảng trước giờ vào làm và giờ học của trẻ, khi người đi làm và phụ huynh chở con cùng ra đường.
Phường có hai nhịp sáng: khu dân cư và hẻm trọ thức dậy sớm, người đi ca, đi chợ, chở con đi học; khu văn phòng quanh Công viên phần mềm Quang Trung đông muộn hơn một chút. Bài nói món nào hay gặp, mua ở đâu, giờ nào, chọn xe đồ ăn sạch, ăn sáng cho trẻ và cho người làm ca đêm. Không nêu tên quán, không nêu giá.
Món sáng phổ biến và vì sao người ta chọn
Bánh mì. Món nhanh nhất: kẹp thịt nguội, chả, pate, trứng, xíu mại, hoặc bánh mì không ăn với sữa. Cầm theo được, ăn trên đường đến chỗ làm. Xe bánh mì đứng gần đầu hẻm và trên các tuyến đường vào khu văn phòng.
Xôi. Xôi mặn với chả, lạp xưởng, trứng, ruốc; xôi ngọt với đậu xanh, đậu đen, bắp. Gói giấy lá chuối hoặc hộp, giữ ấm lâu. Hợp người đi làm cần no lâu.
Cơm tấm. Cơm tấm buổi sáng là thói quen của Sài Gòn, nhiều quán bán từ sớm. Có thể mua hộp mang đi, ăn lúc đến chỗ làm.
Hủ tiếu, phở, bún bò, bánh canh. Cho người có thời gian ngồi ăn. Quán quen ở khu dân cư cũ bán từ sớm đến gần trưa, có quán bán hết là nghỉ.
Bánh bao, bánh cuốn, bánh ướt. Bánh bao mua nhanh, giữ ấm được; bánh cuốn, bánh ướt thường có ở quán món Bắc hoặc quán gia đình bán sáng.
Đồ uống mang đi. Cà phê sữa đá, cà phê đen, sữa đậu nành, trà, nước ép. Quán cà phê mang đi mở sớm dọc các trục chính phục vụ người chạy xe ngang qua.
Bắp, khoai, trứng luộc, bánh ngọt. Xe bắp luộc, khoai luộc, trứng vịt lộn hay gánh bánh ngọt, bánh bò, bánh da lợn cũng xuất hiện từ sáng sớm ở đầu hẻm và cổng chợ. Món đơn giản, ít dầu mỡ, hợp người muốn ăn nhẹ hoặc mua thêm cho con. Đây là kiểu ăn sáng gợi nhớ vùng quê ven đô Hóc Môn cũ, nay vẫn còn trong khu dân cư lâu năm.
Nhịp ăn sáng theo kiểu người
Mỗi nhóm người trong phường ăn sáng một kiểu, theo giờ làm và hoàn cảnh. Bảng dưới đây tả thói quen phổ biến, không phải quy định.
| Kiểu người | Thường ăn gì | Ăn ở đâu | Điểm cần lưu ý |
|---|---|---|---|
| Công nhân, thợ đi ca sớm | Xôi, bánh mì, cơm tấm hộp | Mua ở đầu hẻm, ăn ở chỗ làm | Ra sớm hơn giờ đông, mua xe quen |
| Nhân viên văn phòng | Bánh mì, xôi, hủ tiếu, cà phê mang đi | Mua trên đường hoặc quanh khu văn phòng | Quanh khu đông muộn hơn khu dân cư |
| Phụ huynh chở con đi học | Bánh mì, xôi, bánh bao, sữa | Mua trước cổng trường hoặc đầu hẻm | Chọn món ít dầu, không cay cho trẻ |
| Người làm ca đêm về | Cháo, hủ tiếu, bún nước | Quán gần chỗ ở | Ăn vừa rồi mới ngủ |
| Người lớn tuổi, người ở nhà | Hủ tiếu, bánh canh, cháo, cà phê | Quán quen trong khu dân cư | Có thời gian ngồi, thích quán quen |
| Sinh viên | Bánh mì, xôi, mì gói nấu ở phòng | Đầu hẻm, căng tin, phòng trọ | Ăn sáng hay bị bỏ, nên có đồ dự trữ |
Điểm chung của mọi nhóm là thời gian: ăn sáng ở vùng này là bữa ăn tranh thủ. Vì thế món mang đi chiếm ưu thế, và quán ngồi ăn đông vào sáng cuối tuần nhiều hơn ngày thường.
Giờ nào đông và vì sao
Buổi sáng ở phường có hai làn sóng người ra đường. Làn đầu là người đi ca sớm ở các xưởng, kho, công trình, người bán hàng chợ. Làn thứ hai là người đi làm giờ hành chính và phụ huynh chở con đi học. Hai làn này chồng lên nhau tạo ra khoảng giờ đông nhất ở các xe bánh mì, xôi đầu hẻm và cổng trường.
Quanh Công viên phần mềm, nhịp sáng lệch muộn hơn vì giờ làm các công ty công nghệ thường bắt đầu muộn hơn xưởng sản xuất, và nhiều công ty cho giờ vào linh hoạt. Quán ăn sáng quanh khu vì vậy bán kéo dài hơn một chút. Đổi lại, các trục dẫn vào khu như Tô Ký, Nguyễn Ảnh Thủ, Trường Chinh đông xe hơn vào khung giờ đi làm.
Ngày mưa sáng sớm, ít gặp hơn mưa chiều nhưng vẫn có, xe bánh mì, xôi vẫn bán dưới dù, người mua thì vội hơn. Sáng thứ bảy, chủ nhật, nhịp chậm lại, quán hủ tiếu, phở, bún bò trong khu dân cư đông gia đình ngồi ăn hơn ngày thường. Đây cũng là lúc dễ thử quán mới mà không vội.
Mua đồ ăn sáng giờ đông cũng là chuyện an toàn giao thông. Nhiều người dừng xe ngay mép đường, thậm chí giữa làn, để mua bánh mì, xôi. Xe phía sau chạy nhanh, nhất là trên các trục lớn, rất dễ va chạm. Nên chọn xe có chỗ dừng vào lề, hoặc gửi xe vào trong hẻm rồi đi bộ ra mua. Mua trên đường vào khu văn phòng thì chọn chỗ có vỉa hè rộng.
Chọn xe bánh mì, xôi, đồ ăn sáng sạch
Đồ ăn sáng phần lớn bán ngoài trời, bày từ rất sớm. Vài điểm quan sát nhanh trong lúc chờ mua:
- Đồ ăn được đậy trong tủ kính hoặc nắp, không phơi bụi mặt đường.
- Người bán dùng kẹp, găng tay hoặc bao tay nilon khi gắp nhân, gói bánh; tay cầm tiền và tay gắp đồ tách nhau.
- Thịt nguội, chả, pate để trong thùng mát hoặc có đá, nhất là những ngày nóng.
- Xôi, cơm còn nóng, hơi bốc khi mở nồi.
- Xe đứng ở chỗ khô ráo, không sát cống rãnh, không ngay chỗ đổ rác.
- Nước sốt, tương ớt, đồ chua đựng hộp có nắp, không để ngỏ.
- Đồ uống pha bằng nước sạch, đá viên đóng bao.
Không cần soi từng chi tiết mỗi sáng; vài lần đầu quan sát kỹ, chọn được hai, ba xe quen đạt yêu cầu là đủ. Một xe đông khách quen đều đặn mỗi sáng thường là xe giữ được chất lượng, vì đồ bán hết trong ngày, không để qua đêm.
Với món có trứng, như bánh mì ốp la hay xôi trứng, nên chọn chỗ chiên trứng tại chỗ hơn là trứng chiên sẵn để từ sớm. Với pate, chả lụa, thịt nguội để ngoài trời nắng, người có cơ địa nhạy cảm, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ nên thận trọng hơn. Thấy mùi lạ, màu lạ thì bỏ, đừng tiếc một ổ bánh mì.
Ăn sáng cho trẻ đi học
Phụ huynh ở Trung Mỹ Tây phần lớn đi làm, sáng chở con đi học rồi đi làm luôn. Ăn sáng của trẻ vì vậy hay là mua dọc đường, ăn trên xe hoặc ăn ở cổng trường. Món nhanh như bánh mì, xôi, bánh bao tiện nhưng thường nhiều tinh bột và dầu mỡ; xen kẽ thêm trứng, sữa, trái cây trong tuần giúp bữa sáng cân bằng hơn.
Nhiều trường mầm non và tiểu học có bữa sáng hoặc bữa phụ cho trẻ, phụ huynh nên hỏi trường để biết có cần cho con ăn trước ở nhà hay không. Trường bán trú thường có thực đơn tuần dán ở bảng tin hoặc gửi qua nhóm phụ huynh.
Với trẻ nhỏ, tránh để con ăn trên xe máy đang chạy vì dễ hóc, sặc. Dừng lại vài phút cho con ăn xong hoặc cho con ăn ở cổng trường trước giờ vào lớp. Món có nước nóng như cháo, hủ tiếu nên để nguội bớt trước khi cho trẻ ăn. Những lưu ý này đơn giản nhưng hay bị bỏ qua khi vội.
Một cách nhiều nhà làm là chuẩn bị bữa sáng đơn giản ở nhà vài ngày trong tuần: cháo nấu từ tối, trứng luộc, sữa, bánh mì với trái cây. Những ngày còn lại mới mua bên ngoài. Nhiều phụ huynh nhận thấy con có bữa sáng ổn định ở nhà thì buổi sáng ở lớp đỡ đói, đỡ quấy hơn những hôm ăn vội trên đường.
Ăn sáng của người làm ca đêm và người ở trọ một mình
Người làm ca đêm tan ca vào sáng sớm, đúng lúc mọi người ra đường đi làm. Với họ, bữa sáng là bữa trước khi đi ngủ. Ăn quá no, quá nhiều dầu mỡ hoặc uống cà phê lúc này dễ khó ngủ. Nhiều người chọn bát cháo, tô hủ tiếu, bún nước vừa phải, rồi về ngủ trong phòng kéo rèm tối.
Người ở trọ một mình, nhất là sinh viên và người mới đi làm, hay bỏ bữa sáng hoặc ăn mì gói. Cách giữ bữa sáng đơn giản là có sẵn trong phòng vài thứ ăn nhanh: sữa, bánh mì gói, trứng luộc sẵn, trái cây, yến mạch. Mua đồ ăn sáng từ tối hôm trước không phải lúc nào cũng an toàn, nhất là bánh mì kẹp nhân, xôi mặn để qua đêm ở nhiệt độ phòng.
Phòng trọ có bếp nhỏ thì nấu một nồi cháo, luộc trứng, hấp bánh bao mua sẵn chỉ mất vài phút. Trang có bài riêng về tự nấu ăn khi ở trọ, nói kỹ hơn chuyện đi chợ và bếp nhỏ an toàn.
Cà phê sáng: thói quen riêng của người Sài Gòn
Ở TP.HCM, ly cà phê buổi sáng gần như là một phần của bữa sáng. Ở Trung Mỹ Tây cũng vậy: người lớn tuổi ngồi quán cà phê vỉa hè đầu hẻm từ rất sớm, đọc tin trên điện thoại, nói chuyện với hàng xóm; người đi làm mua ly cà phê sữa đá mang đi; dân văn phòng ghé quầy cà phê gần cổng trước giờ vào. Quán cà phê sáng vì vậy mở sớm hơn nhiều loại quán khác.
Quán cà phê vỉa hè buổi sáng trong khu dân cư là nơi người mới đến làm quen nhanh với nhịp sống phường: biết tin khu phố, biết ai cho thuê phòng, ai sửa xe, chợ nào hôm nay đông. Người ở lâu thường có một quán cà phê sáng quen, ngồi cùng bàn với vài người quen mặt mỗi ngày.
Một lưu ý nhỏ: uống cà phê khi bụng đói dễ cồn cào, xót dạ dày ở một số người. Nên ăn chút gì trước hoặc cùng lúc với cà phê. Người làm ca đêm về ngủ thì nên tránh cà phê buổi sáng. Với trẻ em và học sinh, đồ uống có cà phê không phải lựa chọn cho bữa sáng; sữa, sữa đậu nành, nước trái cây phù hợp hơn.
Câu hỏi thường gặp
Xe bánh mì, xôi ở Trung Mỹ Tây bán từ mấy giờ?
Thường bán từ sáng sớm, trước giờ đi ca của công nhân, và dọn khi hết hàng hoặc qua giờ đi làm. Giờ cụ thể tuỳ từng xe. Nếu bạn đi làm rất sớm, chọn xe gần khu xưởng, kho, công trình vì những xe này bán sớm nhất.
Ăn sáng quanh Công viên phần mềm có nhiều lựa chọn không?
Có bánh mì, xôi, cơm tấm, món nước và cà phê mang đi. Quanh khu nhịp sáng thường lệch muộn hơn khu dân cư vì giờ làm văn phòng. Đi quá trễ có thể hết một số món, nhất là quán bán hết là nghỉ.
Có nên mua đồ ăn sáng từ tối hôm trước để sáng đỡ vội không?
Đồ đã chế biến có nhân thịt, trứng, pate để qua đêm ở nhiệt độ phòng không an toàn. Nếu muốn chuẩn bị trước, chọn thứ để được như sữa hộp, bánh mì không nhân, trái cây, hoặc cất tủ lạnh rồi hâm nóng kỹ buổi sáng.
Cho trẻ ăn sáng trên xe máy có sao không?
Không nên. Ăn trên xe đang chạy dễ khiến trẻ hóc, sặc khi xe phanh hoặc xóc. Dừng xe vài phút cho trẻ ăn xong, hoặc cho trẻ ăn ở cổng trường trước giờ vào lớp. Hỏi trường xem có bữa sáng hay bữa phụ cho trẻ không.
Người làm ca đêm nên ăn sáng thế nào trước khi ngủ?
Nhiều người thấy dễ ngủ hơn với bữa vừa phải, ít dầu mỡ như cháo, hủ tiếu, bún nước, và tránh cà phê, trà đặc sát giờ ngủ. Đây là thói quen chung; ai có bệnh dạ dày, tim mạch hay mất ngủ kéo dài nên hỏi bác sĩ.
Sáng cuối tuần có quán nào ngồi ăn thoải mái?
Quán hủ tiếu, phở, bún bò, bánh canh trong khu dân cư lâu năm thường mở sáng cuối tuần và có chỗ ngồi. Quán quanh khu văn phòng có nơi nghỉ cuối tuần. Đi trước giờ đông của gia đình là có chỗ ngồi dễ hơn.