Ở Trung Mỹ Tây, người dân tập thể dục chủ yếu ở các công viên, vườn hoa nhỏ và khuôn viên có cây xanh, sân bóng đá mini và sân cầu lông thuê theo giờ, hồ bơi, phòng tập, cùng những con đường nội bộ ít xe để đi bộ, chạy bộ vào sáng sớm và tối. Không gian công cộng chưa nhiều so với số dân, nên chọn đúng giờ và đúng chỗ là điều quan trọng.
Phường Trung Mỹ Tây, gồm Trung Mỹ Tây và Tân Chánh Hiệp cũ của Quận 12, có đông dân văn phòng làm ở Công viên phần mềm Quang Trung, công nhân, sinh viên, những người ngồi nhiều và ít thời gian. Bài gợi ý các kiểu vận động hợp với nhịp sống ở đây, cách chọn giờ và chỗ, và lưu ý an toàn. Bài không nêu tên công viên, sân bãi cụ thể, không nêu giá; không thay lời khuyên của bác sĩ với người có bệnh lý.
Các kiểu vận động phổ biến và chỗ tập
Mỗi kiểu có chỗ tập và giờ hợp riêng. Bảng giúp chọn theo thời gian và sở thích.
| Kiểu vận động | Tập ở đâu | Giờ hợp | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Đi bộ, chạy bộ | Công viên, vườn hoa, đường nội bộ khu dân cư, khuôn viên có cây | Sáng sớm, tối sau giờ cao điểm | Tránh mép đường lớn, mang đồ phản quang khi tối |
| Bóng đá mini | Sân cỏ nhân tạo thuê theo giờ | Tối ngày thường, cuối tuần | Đặt sân trước, khởi động kỹ |
| Cầu lông, bóng bàn | Sân trong nhà thi đấu, nhà văn hoá, sân thuê | Tối, sáng cuối tuần | Giày đúng loại, tránh chấn thương cổ chân |
| Bơi | Hồ bơi công cộng, hồ bơi chung cư, hồ dịch vụ | Sáng, chiều | Học với huấn luyện viên, có cứu hộ |
| Tập tạ, máy, lớp nhóm | Phòng tập trong khu dân cư, gần khu văn phòng | Trước hoặc sau giờ làm | Có người hướng dẫn khi mới tập |
| Dưỡng sinh, khiêu vũ, thể dục nhịp điệu | Công viên, sân nhà văn hoá | Sáng sớm, chiều tối | Hợp người lớn tuổi, có nhóm tập sẵn |
| Đạp xe | Đường nội bộ, cung đường ra vùng ven ngoại thành | Sáng sớm cuối tuần | Tránh Quốc lộ 1 và các trục xe tải |
Với người bận, cách hiệu quả nhất thường là cách gần nhà nhất. Mười lăm phút đi bộ quanh khu mỗi tối đều đặn có ích hơn một buổi chạy dài mỗi tháng một lần.
Phòng tập trong khu dân cư và gần khu văn phòng khá nhiều, từ phòng tập nhỏ đến phòng có lớp nhóm. Khi chọn, xem giờ mở cửa có khớp giờ làm không, có người hướng dẫn cho người mới không, thiết bị có được bảo trì không, và tập thử một buổi trước khi đăng ký dài hạn.
Không gian xanh ở một phường đông đúc
Trung Mỹ Tây phát triển nhanh từ đất vườn, ruộng của Hóc Môn xưa thành khu dân cư dày đặc, nên không gian xanh công cộng chưa theo kịp số dân. Những khoảng xanh còn lại gồm công viên, vườn hoa nhỏ của khu phố, khuôn viên có cây xanh của các cơ quan, khu văn phòng, sân trường, và vài khoảng vườn cũ của nhà dân. Một số khuôn viên cho người dân vào đi dạo vào giờ nhất định; hãy tôn trọng quy định của từng nơi.
Người ở đây thường kết hợp: ngày thường tập gần nhà, cuối tuần đi xa hơn tới các công viên lớn của thành phố hoặc vùng ven ngoại thành phía Hóc Môn, Củ Chi cũ, nơi còn nhiều cây xanh, đường ít xe. Gò Vấp lân cận cũng có công viên, khu văn hoá; những nơi đó thuộc trang về Gò Vấp, ở đây chỉ nhắc như lựa chọn đi gần.
Thiếu công viên không có nghĩa là không tập được. Sân bóng mini, sân cầu lông thuê theo giờ mọc lên nhiều ở vùng ven đô chính vì nhu cầu này; nhiều nhóm đồng nghiệp ở khu phần mềm, nhóm công nhân, sinh viên thuê sân đá bóng, đánh cầu đều đặn mỗi tuần.
Khi phường có thêm công viên, vườn hoa hay sân chơi mới, thông tin thường được thông báo qua phường và tổ dân phố. Người dân có thể góp ý về nhu cầu không gian xanh, sân chơi cho trẻ qua các buổi họp tổ dân phố hoặc kênh phản ánh của thành phố; đó là cách tiếng nói của khu đông dân được nghe thấy.
Chọn giờ tập: tránh nắng, bụi và giờ cao điểm
Sáng sớm. Mát nhất trong ngày, không khí thường dễ chịu hơn trước khi xe cộ đông lên. Hợp đi bộ, chạy, dưỡng sinh. Người làm giờ hành chính có thể tập trước khi đi làm.
Giữa trưa và đầu chiều. Nắng gắt, nóng, không nên tập ngoài trời cường độ cao. Nếu chỉ có giờ này, chọn hồ bơi có mái che hoặc phòng tập trong nhà.
Giờ tan tầm. Các trục Quốc lộ 1, Trường Chinh, Tô Ký, Nguyễn Ảnh Thủ đông xe, khói bụi nhiều. Tránh chạy bộ ven đường lớn lúc này; chọn công viên, đường nội bộ.
Tối sau giờ cao điểm. Mát hơn, đường bớt xe. Hợp đi bộ, đá bóng, cầu lông. Mặc đồ sáng màu, có phản quang khi đi đường.
Mùa mưa. Mưa chiều làm buổi tập ngoài trời bị gián đoạn. Có phương án trong nhà như phòng tập, sân cầu lông có mái, hoặc bài tập tại nhà.
Ngày ô nhiễm cao. Một số ngày chất lượng không khí của thành phố kém hơn. Theo dõi chỉ số chất lượng không khí trên các ứng dụng uy tín, ngày xấu thì chuyển sang tập trong nhà, nhất là người có bệnh hô hấp.
Bắt đầu vận động khi đã ngồi máy lâu năm
Nhiều người làm ở khu phần mềm ngồi máy cả ngày, nhiều năm ít vận động. Bắt đầu lại nên từ từ để không chấn thương, không bỏ cuộc.
- Bắt đầu bằng đi bộ. Vài buổi mỗi tuần, mỗi buổi một khoảng thời gian vừa sức, tăng dần.
- Thêm bài giãn cơ. Cổ, vai, lưng, hông là chỗ dân ngồi máy hay đau; giãn cơ nhẹ nhàng mỗi ngày.
- Chọn một môn mình thích. Đá bóng với đồng nghiệp, cầu lông, bơi; thích thì mới duy trì được.
- Khởi động và thả lỏng. Bỏ khởi động là nguyên nhân chấn thương hay gặp ở sân bóng mini.
- Đặt lịch cố định. Ghi vào lịch như một cuộc họp; tập chung với bạn giúp đỡ bỏ buổi.
- Lắng nghe cơ thể. Đau ngực, khó thở, chóng mặt khi tập là dấu hiệu dừng lại và đi khám.
- Hỏi bác sĩ nếu có bệnh nền. Người có bệnh tim mạch, huyết áp, tiểu đường, chấn thương cũ nên hỏi bác sĩ trước khi tập cường độ cao.
Mục tiêu đầu tiên là đều đặn, không phải nặng. Sau vài tháng, cơ thể quen, việc tăng cường độ sẽ tự nhiên và an toàn hơn. Ghi lại các buổi tập trên điện thoại hay cuốn sổ nhỏ giúp thấy mình đã đi được bao xa, nhất là những tuần bận dễ bỏ.
An toàn khi tập ở vùng ven đô
Tập thể dục ở một phường có đường lớn, xe tải, hẻm nhỏ và mùa nóng kéo dài cần thêm vài lưu ý:
- Không chạy bộ, đạp xe sát mép Quốc lộ 1 và các đường xe tải; chọn công viên, đường nội bộ.
- Buổi tối mặc đồ sáng màu, có dải phản quang, đeo đèn nhỏ nếu chạy ở đường thiếu sáng.
- Mang nước, uống đều khi trời nóng; dừng ngay khi choáng, buồn nôn, chuột rút nặng.
- Không đeo tai nghe quá to khi chạy trên đường có xe.
- Ở sân bóng mini, khởi động kỹ, chơi đúng luật, tránh va chạm mạnh; chấn thương đầu gối, cổ chân là hay gặp.
- Trẻ em tập bơi phải có người lớn và cứu hộ; không cho trẻ bơi ở ao, mương, hố nước công trình.
- Người lớn tuổi tập buổi sáng nên đi cùng bạn, mang theo điện thoại, giấy tờ có thông tin liên lạc người nhà.
Biết số cấp cứu 115 và vị trí cơ sở y tế gần nơi mình tập. Những trường hợp ngất xỉu, đau ngực khi tập cần được gọi cấp cứu ngay, không chờ "nghỉ một chút cho đỡ".
Vận động ngay trong ngày làm việc
Đứng dậy theo nhịp. Ngồi máy liền nhiều giờ là thói quen của nghề phần mềm và văn phòng. Đặt nhắc nhở đứng dậy, đi lại vài phút sau mỗi khoảng làm việc; đi lấy nước, đi vệ sinh xa hơn một chút cũng tính.
Đi bộ sau bữa trưa. Khuôn viên có cây xanh quanh khu văn phòng hợp đi bộ chậm vài phút sau bữa trưa, thay vì ngồi ngay vào máy. Buổi chiều thường đỡ buồn ngủ hơn.
Dùng cầu thang. Văn phòng ở vài tầng thì đi cầu thang thay thang máy một chiều mỗi ngày. Không cần nhiều, cần đều.
Giãn cơ tại bàn. Xoay cổ chậm, kéo giãn vai, duỗi lưng, xoay cổ tay; dân viết mã hay mỏi cổ tay, cổ, lưng dưới. Vài phút giãn cơ giữa buổi giảm cảm giác căng cứng.
Họp đứng, họp đi bộ. Cuộc trao đổi ngắn giữa hai, ba người có thể vừa đi vừa nói trong khuôn viên, khi không cần màn hình.
Đi làm bằng xe đạp hoặc đi bộ nếu ở gần. Người ở trọ gần Công viên phần mềm có thể đi bộ, đạp xe đi làm qua đường nội bộ, tránh trục xe tải. Vừa vận động, vừa đỡ chuyện gửi xe.
Tập cùng nhau: nhóm chạy, đội bóng, câu lạc bộ
Ở khu tập trung công ty công nghệ, các nhóm thể thao trong và giữa các công ty rất phổ biến: đội bóng đá giao hữu, nhóm cầu lông, nhóm chạy bộ cuối tuần, có khi giải đấu nội bộ, giải giữa các công ty. Người mới vào làm hỏi đồng nghiệp hoặc bộ phận nhân sự là biết ngay. Đây cũng là cách nhanh nhất để quen người ở chỗ làm mới.
Trong khu dân cư, nhóm dưỡng sinh, khiêu vũ, thể dục nhịp điệu buổi sáng của người lớn tuổi và các bà nội trợ thường tập ở công viên, sân nhà văn hoá. Các nhóm này thường cởi mở với người mới. Nhà văn hoá, trung tâm thể dục thể thao của khu vực có thể có lớp năng khiếu cho trẻ, câu lạc bộ cho người lớn; hỏi phường để biết.
Với người ở trọ một mình, mới lên thành phố, tham gia một nhóm thể thao còn là cách giữ tinh thần. Một trận bóng tối thứ tư, một buổi chạy sáng chủ nhật giúp tuần làm việc có nhịp, giúp quen bạn mới ngoài công việc và phòng trọ. Nhiều nhóm tìm thành viên qua mạng xã hội của khu; gặp vài buổi đầu ở nơi công khai, đông người, như mọi lần gặp người lạ.
Câu hỏi thường gặp
Trung Mỹ Tây có công viên lớn không?
Không gian xanh công cộng trong phường chủ yếu là công viên, vườn hoa nhỏ của khu phố và khuôn viên có cây xanh. Muốn công viên lớn, người dân thường đi sang các phường lân cận hoặc công viên lớn của thành phố vào cuối tuần. Hỏi phường hoặc người ở lâu để biết chỗ gần nhất.
Chạy bộ ven Quốc lộ 1 có nên không?
Không nên. Đường có nhiều xe tải, xe lớn chạy nhanh, bụi và khói nhiều, vỉa hè không liên tục. Chọn công viên, đường nội bộ trong khu dân cư, khuôn viên cho phép người dân vào, hoặc tập trong nhà vào giờ cao điểm.
Thuê sân bóng mini ở đây có khó không?
Có nhiều sân bóng mini thuê theo giờ ở vùng ven đô. Giờ tối ngày thường và cuối tuần đông, nên đặt trước. Hỏi rõ thời gian, cách huỷ, có chỗ để xe và nước uống không. Nhóm đồng nghiệp thường đặt cố định một khung giờ mỗi tuần.
Người ngồi máy tính lâu nên tập gì trước?
Bắt đầu bằng đi bộ đều đặn và giãn cơ cổ, vai, lưng, hông, rồi thêm một môn mình thích. Tăng dần cường độ. Ai có đau lưng, đau cổ kéo dài hoặc bệnh nền nên đi khám trước khi tập nặng.
Trẻ em học bơi ở đâu an toàn?
Ở hồ bơi có huấn luyện viên và nhân viên cứu hộ, độ sâu phù hợp, nước được xử lý. Không cho trẻ bơi ở ao, mương, hố nước công trình. Người lớn luôn có mặt khi trẻ ở dưới nước, kể cả khi trẻ đã biết bơi.
Ngày không khí xấu có nên tập ngoài trời không?
Nên chuyển sang tập trong nhà, nhất là người có hen, bệnh phổi, tim mạch, người lớn tuổi và trẻ nhỏ. Theo dõi chỉ số chất lượng không khí trên ứng dụng uy tín. Ngày tốt hơn thì tập vào sáng sớm, tránh giờ cao điểm xe cộ.